Çağdaş sanatı desteklemek amacıyla faaliyet gösteren SAHA, 2014 yılından bu yana Türkiye genelindeki bağımsız sanat inisiyatiflerini SAHA Sürdürülebilirlik Fonu ile desteklemeyi sürdürüyor. Kurum, 2026 yılı boyunca çeşitli projelerine destek vereceği 12 bağımsız sanat inisiyatifini belirledi. Bu yıl fon desteği almaya hak kazanan inisiyatifler şöyle: Arthere (İstanbul), Fırın (Eskişehir), gri alan (Balıkesir), Hayy Açık Alan (İzmir), Keter Studio (Rize), Montag Residency (Balıkesir), Loading (Diyarbakır), Merkezkaç (Diyarbakır), metr.cube (İstanbul), Non.Sight (İstanbul), sub (Çanakkale) ve Yermekan (Ankara).
2025 yılının Ekim ayında yapılan açık çağrıya gelen başvurular arasından seçilen 12 inisiyatif, SAHA’nın misyonu ve faaliyet alanlarına uygunluğu doğrultusunda değerlendirilerek onaylandı. SAHA, yıl sonuna kadar bu inisiyatiflere toplam 2.160.000 TL (yaklaşık 45.000 EUR) tutarındaki net ve karşılıksız kaynağı eşit olarak paylaştıracak.
Arthere
2014 yılında İstanbul’un Yeldeğirmeni semtinde kurulan Arthereistanbul, yerinden edilmiş ve yerel sanatçılar tarafından yönetilen bağımsız, kâr amacı gütmeyen bir sanat mekanıdır. Misyonu, özellikle yerinden edilme, sansür veya kaynaklara sınırlı erişimle karşı karşıya olan MENA bölgesi ve Türkiye’den sanatçılar için sanatsal yaratım, diyalog ve sosyal katılım için özgür ve kapsayıcı bir ortam sağlamaktır. Son on yılda Arthereistanbul, 200’den fazla sanatçıyı ağırladı, 70’in üzerinde sergi düzenledi ve sanatı göç, ekoloji ve eşitlik gibi konularla ilişkilendiren çok sayıda atölye ve topluluk projesi gerçekleştirdi.
https://www.arthereistanbul.com
Fırın
2019’da Eskişehir’de kurulan Fırın, araştırmaya, diyaloğa ve sürece dayalı üretim biçimlerine alan açan bağımsız bir sanat platformudur. Eski bir ekmek fırınından dönüştürülmüş bu mekân, üretimin doğasında yer alan dönüşüm, paylaşım ve yeniden biçimlenme süreçlerini hem fiziksel hem kavramsal olarak merkezine alır.
gri alan
gri alan 2021 yılında Ayvalık’ta kurulmuş, güncel görsel sanatlar alanında üretim ve araştırmayı destekleyen bağımsız bir sanat inisiyatifidir. Yerel bağlamdan beslenen, queer sanat, topluluk temelli üretim ve disiplinlerarası iş birliklerine odaklanan gri alan, Ayvalık ve çevresinde alternatif bir paylaşım alanı oluşturmayı amaçlamaktadır.
https://www.instagram.com/gri.alan
Hayy Açık Alan
Hayy Açık Alan 2018’den bu yana İzmir’de sanat alanındaki üretenleri merkezine alan bir sanat mekânı olarak kolektif projeler gerçekleştiriyor, yereldeki aktörlerle İzmir dışından aktörlerin ve üretenlerin bir araya gelmesine aracılık ediyor. Kolektif ve birlikte üretimin, paylaşımın koşul olduğu Hayy Açık Alan programlarını ekonomik ve fiziksel olanakları el verdiğince sanat emekçilerinin haklarını gözeterek, kâr amacı gütmeyen bir yapı olarak sürdürüyor.
Keter Studio
Keter Studio, Karadeniz’in dağlık coğrafyasında yer alan Hemşin’de kurulmuş bağımsız bir kültür, teknoloji ve sanat üretim alanıdır. Faaliyetlerini, yerel ekoloji, kültürel hafıza ve çağdaş sanatın kesiminde sürdüren stüdyo; misafir sanatçı programları, kamusal alan projeleri, atölyeler ve topluluk buluşmaları aracılığıyla katılımcı bir üretim ve paylaşım alanı oluşturur.
Loading
Loading, sanatçıların düşünce, üretim ve proje aşamalarında karşılaştıkları sorunları konuşarak çözmek, kentin 2000’li yılların ilk çeyreğinden bugüne gelen güncel sanat pratiklerini arşivlemek, sanatçı dosyaları oluşturmak, Diyarbakır’ın uluslararası alandaki sanatsal farkındalığını ve etkileşimini güçlendirmek amacıyla kurulmuştur.
Merkezkaç
Merkezkaç Sanat Kolektifi, Diyarbakır merkezli, Batman ve Mardin kentlerinde sanatın ve sanatçının gelişimi, üretimi ve bu üretimin ulusal ve uluslararası alana taşınması, paylaşılması ve arşivlenmesi alanında çalışan, kâr amacı gütmeyen, kamu veya kurumsal yapılara dayanmadan gerektiğinde ilkeleri doğrultusunda bu yapılarla ve diğer bağımsız inisiyatif, kolektif ve sanatçılarla ortak projeler yapabilen, bağımsız bir sanat kolektifidir.
https://www.instagram.com/merkezkacart
metr.cube
metr.cube, günümüz kültürel üretimi içinde mobiliteyi hem yöntem hem de mecra olarak yorumlayan gezgin bir sanatçı inisiyatifidir. metr.cube, hareket halinde olmayı sanatın dolaşım biçimlerine, kamusal karşılaşmalara ve anlam üretim süreçlerine müdahale etmek için bir yöntem olarak kullanır.
Montag Residency
Montag Residency, 2023 yılında Balıkesir’in Gönen ilçesinde kurulmuş, kâr amacı gütmeyen bağımsız bir sanat inisiyatifidir. Yerel topluluklarla sanatçılar arasında köprü kurarak üretim, paylaşım ve dayanışma odaklı projeler geliştirir. Gönen Belediyesi’nin iştirakçisi olarak faaliyet gösteren inisiyatif, Balıkesir, İstanbul ve uluslararası paydaşlarıyla birlikte çağdaş sanat, kültürel miras ve topluluk temelli araştırmaları bir araya getiren üretim modelleri yaratır. İşbirliğine dayalı hareket eder ve proje bazlı çalışır.
Non.Sight
Non.Sight, sanatçılara zaman, kaynak ve mekân sağlayarak üretim, keşif ve sunum süreçlerine destek veriyor. Türkiye ve uluslararası düzeyde bağımsız proje alanlarının azalmasına yanıt olarak kolektif işbirliklerini teşvik ediyor ve yeni üretim ağları geliştirmeye katkıda bulunuyor. İMÇ’nin kendine özgü yapısı içinde çevreyi ve çevredeki özneleri üretim sürecine dahil ederek mekân temelli bir pratik oluşturuyor.
sub
2017 yılından bu yana Çanakkale merkezli bağımsız bir sanat inisiyatifi olarak faaliyet gösteren sub, sanatsal üretimin toplumsal hayat ve kolektif deneyimlerle kurduğu ilişkiyi araştırır. Sanatçılar, araştırmacılar ve yerel topluluklar arasında ortak üretim süreçleri geliştirir; yatay, açık ve bakım temelli kültürel yapılar kurmayı hedefler.
Yermekan
2022’nin Mayıs ayında bağımsız sanatçılar Zeynep Üçöz, Ekin Kula ve Hazel Kılınç tarafından Ankara’da kurulan Yermekân, hem yaşamsal hem de pratik anlamda ortaklaşan bir mekân olarak varlığını sürdürür. Yaratıcılığa ve üretime zemin oluşturmak amacıyla, fiziksel koşulları dâhilinde mekânı paylaşıma açar. Atölye çalışmalarının yanı sıra herkese açık ve ücretsiz etkinlikler düzenler, zaman zaman sergilere ev sahipliği yapar.
SAHA Sürdürülebilirlik Fonu Hakkında
SAHA, 2011 yılından beri yaklaşık 650 sanatçı, küratör, yazar ve sanat inisiyatifine 51 farklı ülkede ve kâr amacı gütmeyen müze, bienal ve sanat kurumundaki projeleri için destek oldu. Kâr amacı gütmeyen bir sivil toplum kuruluşu olan SAHA, üyeleri, kurumsal destekçileri, proje ortakları ve danışmanlarıyla katılımcı bir yönetişim ve kaynak geliştirme anlayışı benimseyerek sanata karşılıksız destek veriyor. SAHA, Türkiye genelinde bağımsız sanat mekânı ve inisiyatiflerinin sürdürülebilirliği için genişleterek devam ettirdiği SAHA Sürdürülebilirlik Fonu için her sonbahar döneminde açık çağrıda bulunuyor. Bu fon, kâr amacı gütmeyen bağımsız sanat inisiyatiflerinin gelişimine katkıda bulunmak, kamuya açık program ve etkinliklerinin sürekliliğini teşvik etmek amacıyla oluşturuldu.
SAHA Sanat İnisiyatifleri Sürdürülebilirlik Fonu
SAHA Sanat İnisiyatifleri Sürdürülebilirlik Fonu, 2014-2015 yılında 5533, Pasaj ve Torun; 2015-2016’da Apartman Projesi, BAS, m-est, Torun ve Videoist; 2016-2017’da Corridor Project Space, MARS, Orta Format, Space Debris ve TOZ Artist Run Space; 2017-2018’de Loading, MARS, OJ, Orta Format ve Tasarım Bakkalı tarafından kullanıldı. SAHA, 2018-2019 döneminde fonun kapsamını genişleterek 5 farklı kentte faaliyet gösteren AVTO, Hayy Açık Alan, Loading, NOKS, Performistanbul, sub ve Torun’a kaynak sağladı. 2019-2020 döneminde 5 farklı kentte ve dijital mecrada faaliyet gösteren A4 Açık Sanat Alanı, AVTO, Eldem Sanat Alanı, Karantina, Loading, Orta Format, Performistanbul ve sub’a; 2020-2021 döneminde ise 5533, Are Projects, AVTO, Çözümsel Sanat Topluluğu, Darağaç, Kendine Ait Bir Oda, Loading, NOKS, Orta Format ve Performistanbul’a fon sağladı. 2021-2022 süresince A4 Açık Sanat Alanı, Altatölye, Arazi, Çıplak Ayaklar Kumpanyası, Darağaç, KIRIK, KOLİ Art Space, Kültürhane, Loading, m-est.org, Monitor ve sub’a kaynak sağladı.
2023 yılına özel olarak bağımsız sanat mekanı ve inisiyatiflerinin yanı sıra sanatçı kitapları ve bağımsız yayın projelerini içerecek biçimde kapsamı genişletilen SAHA Sürdürülebilirlik Fonuile 8 farklı kentten Garp Sessions, Loading, Merkezkaç, Kültürhane, Çıplak Ayaklar Kumpanyası, Performistanbul, Monitor, Nesin İstasyon olmak üzere 8 inisiyatif ve 8 yayın projesine destek sağladı. SAHA 2024 yılı boyunca A4, Alan Antakya, Darağaç, Fırın, Kırık, Loading, Mahsul Projesi, Manifold, Nesin İstasyon, sub’ı desteklerken Mersin’deki Kültürhane’ye desteğinin kapsamını genişletti.
2025 yılı boyunca SAHA, Arazi, Fırın, Hayy Açık Alan, Hür Adalar, Karantina, Kırık, Loading, Montag Residency, Poşe Art Space, Selektör Kolektif, Tohum Sanat İnisiyatifi, Yıkıntılar Arasında Araştırma ve Sanat İnisiyatifi’ni destekledi.
Bilgi için: www.saha.org.tr
